พรรณเพ็ญ วัยเจริญ
การประกาศใช้มาตรฐานสากลใหม่ ISO 32212 (Sustainable finance — Net zero transition planning for financial institutions) เมื่อเดือนมิถุนายน 2569 ที่ผ่านมาแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการที่สถาบันการเงินต้องทบทวนบทบาทของตนเองและเร่งวางแผนการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero อย่างเป็นระบบ เพื่อให้สามารถบริหารความเสี่ยง คว้าโอกาสทางธุรกิจ และสร้างความพร้อมสำหรับเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำในอนาคต
ภาคการเงินเปรียบเสมือนเส้นเลือดใหญ่ที่หล่อเลี้ยงระบบเศรษฐกิจ เงินทุนที่สถาบันการเงินจัดสรรผ่านการปล่อยสินเชื่อ การลงทุน หรือการรับประกันภัย ล้วนมีบทบาทสำคัญในการกำหนดทิศทางของกิจกรรมทางเศรษฐกิจว่าจะสนับสนุนการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกหรือส่งผลให้การปล่อยมลพิษเพิ่มขึ้น หากสถาบันการเงินไม่มีการวางแผนเปลี่ยนผ่านที่ชัดเจน ย่อมต้องเผชิญกับความเสี่ยงใน 3 ด้านหลัก ได้แก่ 1. ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนผ่าน (Transition Risk) นโยบายภาครัฐ กฎระเบียบด้านสิ่งแวดล้อม และมาตรการทางเศรษฐกิจ เช่น ภาษีคาร์บอนที่มีแนวโน้มเข้มงวดมากขึ้น จะส่งผลกระทบต่อธุรกิจที่ปล่อยก๊าซเรือนกระจกในระดับสูง ซึ่งเป็นลูกหนี้หรือกิจการที่สถาบันการเงินเข้าไปลงทุน หากธุรกิจเหล่านั้นไม่สามารถปรับตัวได้ทัน อาจส่งผลต่อความสามารถในการชำระหนี้และมูลค่าสินทรัพย์ของสถาบันการเงินโดยตรง 2. ความเสี่ยงทางกายภาพ (Physical Risk) ผลกระทบจากภัยพิบัติทางธรรมชาติที่รุนแรงและเกิดบ่อยครั้งขึ้น อันเป็นผลจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ สามารถสร้างความเสียหายต่อทรัพย์สิน หลักประกัน และกิจกรรมทางเศรษฐกิจที่เกี่ยวข้องกับลูกค้าของสถาบันการเงิน โดยเฉพาะภาคประกันภัยที่อาจต้องรับภาระค่าสินไหมทดแทนเพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ และ 3. ความเสี่ยงด้านชื่อเสียงและความสามารถในการแข่งขัน (Reputation and Competitiveness Risk) ปัจจุบันผู้บริโภค นักลงทุน และพันธมิตรทางธุรกิจทั่วโลกให้ความสำคัญกับการดำเนินงานด้าน ESG และความยั่งยืนมากขึ้น สถาบันการเงินที่ขาดทิศทางหรือความชัดเจนในการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero อาจสูญเสียโอกาสในการดึงดูดเงินทุน การสร้างความเชื่อมั่น และการเข้าถึงกลุ่มลูกค้ารุ่นใหม่
รู้จัก ISO 32212 ในฐานะกรอบการทำงานร่วมกันระดับสากล
เพื่อช่วยให้สถาบันการเงินสามารถบริหารความเสี่ยง แสวงหาโอกาสทางธุรกิจ และกำหนดทิศทางการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจ Net Zero ได้อย่างเป็นระบบ ไอเอสโอหรือองค์การระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐานจึงได้พัฒนามาตรฐาน ISO 32212 ขึ้น โดยจัดทำข้อกำหนด (Requirements) พร้อมข้อแนะนำและแนวทาง (Recommendations and Guidance) สำหรับการจัดทำ การรักษา และการทบทวนแผนการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero ของสถาบันการเงิน
มาตรฐานฉบับนี้มุ่งเน้นการปกป้องและเพิ่มพูนมูลค่าขององค์กรควบคู่ไปกับการสนับสนุนเป้าหมายด้านการจำกัดการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิโลกและการเสริมสร้างความสามารถในการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศตามความตกลงปารีส (Paris Agreement)
จุดเด่นสำคัญของมาตรฐาน ISO 32212 มี 5 ข้อ ดังนี้ 1. ครอบคลุมทุกขนาดและทุกประเภทของสถาบันการเงินมาตรฐานสามารถประยุกต์ใช้ได้กับสถาบันการเงินทุกประเภท ไม่ว่าจะเป็นธนาคาร บริษัทประกันภัย นักลงทุนสถาบัน ผู้จัดการกองทุน หรือแพลตฟอร์มทางการเงินรูปแบบใหม่ โดยไม่จำกัดขนาดหรือที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ 2. เชื่อมโยงกับกิจกรรมทางการเงินหลักขององค์กร มาตรฐานครอบคลุมกิจกรรมทางการเงินทั้งหมดที่องค์กรสามารถควบคุมหรือมีอิทธิพลได้ ไม่ว่าจะเป็นการปล่อยสินเชื่อ การลงทุน หรือการรับประกันภัยโดยใช้มุมมองตลอดวงจรชีวิต (Life Cycle Perspective) เพื่อให้การดำเนินงานด้าน Net Zero ได้รับการบูรณาการเข้าไปในนโยบาย กระบวนการ และการตัดสินใจทางธุรกิจประจำวัน 3. ยืดหยุ่นและสอดคล้องกับบริบทของแต่ละประเทศ เนื่องจากสถาบันการเงินในแต่ละประเทศ โดยเฉพาะในกลุ่มประเทศตลาดเกิดใหม่และประเทศกำลังพัฒนา (Emerging Markets and Developing Economies: EMDEs) อาจมีข้อจำกัดด้านข้อมูล ความพร้อมของตลาด หรือกฎระเบียบในประเทศ จึงเปิดโอกาสให้สามารถประยุกต์ใช้ตามสัดส่วนที่เหมาะสมกับขนาด ลักษณะธุรกิจ และบริบทขององค์กร 4. บูรณาการเข้ากับระบบการบริหารจัดการองค์กร ISO 32212 ไม่ได้มุ่งเน้นเพียงการกำหนดเป้าหมายด้านสภาพภูมิอากาศเท่านั้น แต่ยังส่งเสริมให้สถาบันการเงินบูรณาการแผนการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero เข้ากับการกำกับดูแลกิจการ (Governance) การบริหารความเสี่ยง (Risk Management) การกำหนดเป้าหมายและตัวชี้วัด (Targets and Metrics) ตลอดจนการติดตามและทบทวนผลการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องด้วย 5. มุ่งสู่เป้าหมายความยั่งยืนที่จับต้องได้ การนำ ISO 32212 ไปประยุกต์ใช้ไม่เพียงช่วยให้สถาบันการเงินสามารถรับมือกับความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้นเท่านั้น แต่ยังช่วยเปิดประตูสู่โอกาสทางธุรกิจใหม่ ๆ ด้วย เช่น การพัฒนาผลิตภัณฑ์ทางการเงินสีเขียว (Green Finance) การสนับสนุนโครงการพลังงานสะอาด และการระดมทุนเพื่อการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ
นอกจากนี้ มาตรฐานยังมีส่วนสนับสนุนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติหลายด้าน ได้แก่ SDG 7 พลังงานสะอาดที่ทุกคนเข้าถึงได้ SDG 8 การจ้างงานที่มีคุณค่าและการเติบโตทางเศรษฐกิจ SDG 10 ลดความเหลื่อมล้ำ SDG 11 เมืองและชุมชนที่ยั่งยืน SDG 12 การผลิตและการบริโภคที่ยั่งยืน และ SDG 13 การรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
การวางแผนเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero เป็นกลยุทธ์สำคัญในการสร้างความสามารถในการแข่งขันและความยั่งยืนในระยะยาวของสถาบันการเงิน การดำเนินงานตามกรอบมาตรฐาน ISO 32212 จะช่วยเสริมสร้างความน่าเชื่อถือ ความสม่ำเสมอ และความสามารถในการแสดงให้เห็นถึงความก้าวหน้าของแผนการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero ต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอันนำไปสู่ความเชื่อมั่นและคุณค่าที่ยั่งยืนขององค์กรในอนาคต
ท่านที่สนใจข้อมูลองค์ความรู้หรือบริการด้านการรับรองระบบการจัดการ สามารถติดต่อได้ที่ฝ่ายรับรองระบบ โทรศัพท์ 026171723 – 36 หรือ Email: [email protected]
ที่มา: https://www.iso.org/standard/32212
56 ผู้เข้าชมทั้งหมด







