แนะนำมาตรฐานไอเอสโอเกี่ยวกับเอไอ

Share

จากบทความ MASCIIntelligence เรื่อง “วันมาตรฐานโลก 2567 กับมาตรฐานเอไอ”   ได้กล่าวถึงบทบาทของไอเอสโอในการพัฒนามาตรฐานเอไอหรือปัญญาประดิษฐ์ที่มีความปลอดภัยและมีรับผิดชอบต่อสังคม โดยมีผู้ดูแลรับผิดชอบคือ คณะอนุกรรมการวิชาการร่วมด้านเอไอ ISO/IEC JTC1/SC42, Artificial Intelligence

เนื่องจากคณะอนุกรรมการวิชาการดังกล่าวได้พัฒนามาตรฐานด้านเอไอขึ้นมาจำนวนหนึ่ง และหนึ่งในมาตรฐานที่มีความสำคัญซึ่งคณะอนุกรรมการฯ ได้พัฒนาและประกาศใช้เมื่อปี 2566 ก็คือ ISO/IEC 42001, Information Technology – Artificial Intelligence – Management System ซึ่งจะกล่าวถึงความสำคัญของมาตรฐานดังกล่าวและมาตรฐานที่เกี่ยวข้องโดยสรุปสำหรับบทความในครั้งนี้ดังต่อไปนี้

มาตรฐาน ISO/IEC 42001 เป็นมาตรฐานสากลที่ระบุข้อกำหนดสำหรับการจัดตั้ง การดำเนินการ การบำรุงรักษา และปรับปรุงระบบการจัดการเอไอ (AIMS) ภายในองค์กรอย่างต่อเนื่อง มาตรฐานนี้ได้รับการออกแบบมาสำหรับองค์กรที่จัดหาหรือใช้งานผลิตภัณฑ์หรือบริการที่ใช้เอไอเพื่อให้มั่นใจว่ามีการพัฒนาและใช้งานระบบเอไออย่างมีความรับผิดชอบ และครอบคลุมถึงแง่มุมต่างๆ ของเอไอและแอปพลิเคชันต่างๆ ที่องค์กรอาจใช้งานอยู่ โดยมอบแนวทางแบบบูรณาการสำหรับการจัดการโครงการเอไอตั้งแต่การประเมินความเสี่ยงไปจนถึงการจัดการความเสี่ยงเหล่านี้อย่างมีประสิทธิภาพ

ISO/IEC 42001 สำคัญอย่างไร
ISO/IEC 42001 เป็นมาตรฐานระบบการจัดการเอไอฉบับแรกของโลกซึ่งให้คำแนะนำที่มีคุณค่าสำหรับเทคโนโลยีเอไอที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในปัจจุบันนี้โดยช่วยแก้ไขปัญหาเฉพาะด้านที่เกิดจากเอไอ เช่น การพิจารณาทางจริยธรรม ความโปร่งใส และการเรียนรู้อย่างต่อเนื่องสำหรับองค์กร

มาตรฐานดังกล่าวได้กำหนดวิธีการที่มีโครงสร้างในการจัดการความเสี่ยงและโอกาสที่เกี่ยวข้องกับเอไอโดยสร้างสมดุลระหว่างนวัตกรรมและการกำกับดูแลโดยให้แนวทางที่ครอบคลุมสำหรับองค์กรต่างๆ เพื่อใช้เอไออย่างมีความรับผิดชอบและมีประสิทธิภาพ

ISO/IEC 42001 มีประโยชน์อย่างไร

ISO/IEC 42001 เป็นมาตรฐานระบบการจัดการ (MSS) การนำมาตรฐานนี้ไปใช้จึงหมายถึงการกำหนดนโยบายและขั้นตอนสำหรับการกำกับดูแลองค์กรที่เกี่ยวข้องกับเอไอโดยใช้วงจรบริหารงานคุณภาพ PDCA (Plan-Do-Check-Act) แทนที่จะดูรายละเอียดของแอปพลิเคชันเอไอที่เฉพาะเจาะจง

มาตรฐานนี้ให้แนวทางปฏิบัติในการจัดการความเสี่ยงและโอกาสที่เกี่ยวข้องกับเอไอทั่วทั้งองค์กรซึ่งมีประโยชน์สำหรับองค์กรทุกประเภทและทุกขนาดที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนา การจัดหา หรือใช้ผลิตภัณฑ์หรือบริการที่ใช้เอไอ ดังต่อไปนี้

  1. ทำให้มีเอไอที่มีความรับผิดชอบโดยมาตรฐานนี้ทำให้มั่นใจว่าจะมีการใช้เอไออย่างมีจริยธรรมและมีความรับผิดชอบ
  2. ทำให้มีการจัดการชื่อเสียงโดยเพิ่มความน่าเชื่อถือในแอปพลิเคชันเอไอ
  3. ทำให้มีการกำกับดูแลเอไอโดยรองรับการปฏิบัติตามมาตรฐานทางกฎหมายและข้อบังคับ
  4. ทำให้ได้รับคำแนะนำเชิงปฏิบัติในการจัดการความเสี่ยงเฉพาะด้านเอไอได้อย่างมีประสิทธิภาพ
  5. ทำให้มีการระบุโอกาสโดยส่งเสริมนวัตกรรมภายในกรอบการทำงานที่มีโครงสร้างชัดเจน

มาตรฐานไอเอสโอสำหรับเอไอมีอะไรบ้าง
นอกจาก ISO/IEC 42001 แล้ว คณะอนุกรรมการวิชาการร่วมด้านเอไอ ISO/IEC JTC1/SC42, Artificial Intelligence ยังได้พัฒนามาตรฐานขึ้นมาจำนวนหนึ่งที่ช่วยลดความเสี่ยง  และเพิ่มผลตอบแทนจากเอไอให้ได้สูงสุดโดยที่โครงสร้างพื้นฐานของเอไอยังคงมีความยืดหยุ่นในการใช้งานด้วย เช่น
ISO/IEC 22989, Information technology – Artificial intelligence – Artificial intelligence concepts and terminology ซึ่งกำหนดคำศัพท์สำหรับเอไอและอธิบายแนวคิดในด้านเอไอ

ISO/IEC 23053, Framework for Artificial Intelligence (AI) Systems Using Machine Learning (ML) ซึ่งกำหนดกรอบการทำงานเอไอและการเรียนรู้ของเครื่องจักร (ML) เพื่ออธิบายระบบเอไอทั่วไปโดยใช้เทคโนโลยี ML

ISO/IEC 23894, Information technology – Artificial intelligence – Guidance on risk management ซึ่งให้คำแนะนำเกี่ยวกับการจัดการความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับเอไอสำหรับองค์กร

ในการพัฒนามาตรฐาน ไอเอสโอได้นำความต้องการของสังคมมาพิจารณาร่วมด้วย เช่น ความโปร่งใส ความน่าเชื่อถือ ความยั่งยืน จริยธรรม ดังนั้น การนำมาตรฐานไอเอสโอด้านเอไอไปใช้จึงช่วยให้มั่นใจได้ว่าจะมีการนำเอไอไปใช้อย่างมีความรับผิดชอบในขณะเดียวกันก็สามารถปลดล็อกในเรื่องของเทคโนโลยีและนวัตกรรมด้วย

หากท่านสนใจข้อมูลองค์ความรู้หรือขอรับรองตามมาตรฐานระบบการจัดการด้านเทคโนโลยีสารสนเทศหรือมาตรฐานอื่นๆ  สามารถสอบถามข้อมูลได้ที่ฝ่ายรับรองระบบ  โทรศัพท์ 026171723 – 36  Email: [email protected]  

ที่มา:  

https://www.iso.org/standard/81230.html

 3,400 ผู้เข้าชมทั้งหมด