เข้าสู่ระบบสมาชิก
บุศราวัลย์ โกเมซ วิลเลียมส์
การปรับปรุงครั้งสำคัญของมาตรฐานระบบการจัดการสิ่งแวดล้อม ISO 14001: 2015 เป็นที่คาดหมายว่าจะสามารถเผยแพร่ในเดือนมกราคม 2569 (ค.ศ.2026) องค์กรและบริษัทต่างๆ สามารถใช้เวลาในช่วงนี้เป็นโอกาสเชิงกลยุทธ์ในการเตรียมการเพื่อเปลี่ยนผ่านไปสู่มาตรฐานฉบับใหม่ซึ่งมีความสอดคล้องกับบริบทโลกในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ความหลากหลายทางชีวภาพ การใช้ทรัพยากรอย่างยั่งยืน หรือการจัดการสุขภาพของระบบนิเวศ
หลังจากไอเอสโอประกาศมาตรฐานฉบับปรับปรุงใหม่แล้ว องค์กรและบริษัทต่างๆ จะมีช่วงเวลาในการเปลี่ยนผ่านเพื่อปรับจากระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมฉบับเดิมไปเป็นฉบับใหม่ (EMS Transition) ประมาณ 12–36 เดือน
แนวโน้มประเด็นหลักที่ไอเอสโอกำลังพิจารณาเปลี่ยนแปลง
ผู้บริหารและบุคลากรขององค์กรที่ได้รับการรับรองตามมาตรฐาน ISO 14001: 2015 จำเป็นต้องตระหนักถึงผลกระทบ และเตรียมการล่วงหน้าเพื่อให้มั่นใจว่าระบบการจัดการสิ่งแวดล้อม (EMS) ยังคงมีประสิทธิผลและสร้างความได้เปรียบ เชิงกลยุทธ์โดยสามารถพิจารณาแนวโน้มประเด็นหลักที่ไอเอสโออยู่ระหว่างการพิจารณาเปลี่ยนแปลงทั้ง 5 ประเด็น ได้แก่ 1) การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อมที่เกี่ยวข้อง 2) การจัดการความเสี่ยงและโอกาสอย่างเป็นระบบ 3) การวางแผนและจัดการการเปลี่ยนแปลง 4) การเสริมสร้างการมี ส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และ 5) การติดตามประสิทธิภาพและการปฏิบัติตามข้อกำหนดที่เข้มงวดยิ่งขึ้น
ตารางสรุปแนวทางเตรียมการเพื่อมุ่งสู่ ISO 14001: 2026 ฉบับเข้าใจง่าย
| Clause | สิ่งที่เปลี่ยนแปลง/เพิ่มเติม | ความหมาย | การเตรียมการขององค์กร |
| 4 Context | – เพิ่มตัวอย่างปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม และการเชื่อมโยงผลกระทบ | – องค์กรไม่เพียงแต่ดู “องค์กรกระทบสิ่งแวดล้อม” เท่านั้น แต่ต้องดูด้วยว่า “สิ่งแวดล้อมส่งผลต่อองค์กร” อย่างไร เช่น Climate Change, น้ำ, ดิน, ความหลากหลายทางชีวภาพ, ระบบนิเวศ | – ทบทวนการวิเคราะห์ และปรับ SWOT/PESTEL ให้ครอบคลุมปัจจัยสิ่งแวดล้อมมากขึ้น |
| 5 Leadership & Policy | – เน้นความรับผิดชอบของผู้บริหารและมุ่งมั่นปกป้องสิ่งแวดล้อม | – ผู้บริหารต้องแสดงภาวะผู้นำและขัดเจนเรื่องบทบาทหน้าที่ตามความมุ่งมั่น เช่นลดผลกระทบสิ่งแวดล้อม รักษาทรัพยากร | – ผู้บริหารต้องมีบทบาทเชิงรุก อาจกำหนด KPI สิ่งแวดล้อมในเชิงกลยุทธ์ |
| 6 Planning | – เพิ่ม Change Management – เน้น Life Cycle Thinking ขยายตัวอย่างความเสี่ยงและโอกาส เช่น น้ำท่วม ไฟป่า ภัยแล้ง แผ่นดินไหว ข้อจำกัดด้านแรงงาน เทคโนโลยีใหม่ |
– การวางแผนต้องมองทั้งความเสี่ยง/โอกาสที่กระทบสิ่งแวดล้อมและธุรกิจ รวมถึงการเปลี่ยนแปลงที่อาจเกิดขึ้น | – จัดทำกระบวนการบริหารการเปลี่ยนแปลง ทบทวนความเสี่ยงและโอกาส เพิ่มการวิเคราะห์ Life Cycle ในแต่ละกระบวนการ |
| 7 Support | – ทุกข้อมูลต้องเหมาะสมและเข้าถึงได้ และมีการสื่อสาร | – ไม่พอแค่ “มีข้อมูล” แต่ต้อง “บันทึก-สื่อสาร-สร้างการมีส่วนร่วม” ด้วย | – จัดระบบเอกสารที่เข้าถึงได้และมีข้อมูลที่เหมาะสม (Digital/Manual) และแผนการสื่อสารภายใน-ภายนอก |
| 8 Operation | – ควบคุมกระบวนการผู้ให้บริการภายนอก – ขยายการพิจารณาตาม Life Cycle เน้นแผนรับมือเหตุฉุกเฉินและการทบทวนปรับปรุงแผน |
– ต้องมั่นใจว่าผู้จัดหา/ผู้ให้บริการภายนอก ปฏิบัติตามข้อกำหนดสิ่งแวดล้อม และองค์กรพร้อมรับมือกรณีฉุกเฉิน | – ทบทวนกระบวนการผู้ให้บริการ จัดหาภายนอก ระบุกรณีฉุกเฉินที่มีความเป็นไปได้ให้ครบถ้วนตามที่พิจารณาประเด็นความเสี่ยง emergency plan + drill + review |
| 9 Performance Evaluation & Management Review | – เพิ่มข้อกำหนดวิธี/ความถี่ในการประเมินการปฏิบัติตามข้อกำหนดภาระหน้าที่ที่มีส่วนเกี่ยวข้อง การติดตามภายในมีการเน้นวัตถุประสงค์ตามข้อกำหนดใหม่ | – ต้องติดตามผล EMS อย่างเป็นระบบและเชื่อมโยงกับกลยุทธ์ธุรกิจ | – จัดระบบ compliance evaluation plan และปรับรูปแบบการประชุมทบทวนผู้บริหารให้ชัดเจน |
| 10 Improvement | – เน้นการปรับปรุงต่อเนื่อง เชื่อมโยงกับ Nonconformity, Risk & Opportunity | – ไม่เพียงแต่แก้ปัไขญหาเท่านั้น แต่ต้องใช้โอกาสในการปรับปรุงระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมด้วย | – จัดระบบแผนการป้องกันลดความเสี่ยงจากความไม่สอดคล้องและแผนพัฒนาอย่างต่อเนื่อง |
สำหรับแนวทางการเตรียมปรับระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมตามข้อกำหนดใหม่มี 6 ข้อดังต่อไปนี้ 1) ทบทวน เตรียมเอกสาร ข้อมูลที่เชื่อมโยงกันแล้วเปรียบเทียบกับข้อกำหนดใหม่ 2) ประเมินผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) ความหลากหลายทางชีวภาพ(Biodiversity) และการขาดแคลนทรัพยากร (Resource Scarcity) 3) ทบทวนและปรับปรุงข้อมูลที่มีการจัดทำเป็นเอกสารรวมทั้งนโยบาย 4) สร้างความตระหนักรู้ด้านสิ่งแวดล้อม และเสริมสร้างความสามารถของบุคลากร 5) บูรณาการความเสี่ยงและโอกาสด้านสิ่งแวดล้อมเข้ากับกลยุทธ์องค์กร 6) วางแผนการเปลี่ยนแปลงระบบ และติดตามผลอย่างต่อเนื่อง
การเตรียมตัวสำหรับ ISO 14001: 2026 เป็นโอกาสทองที่องค์กรจะได้ยกระดับระบบการจัดการสิ่งแวดล้อมให้สอดคล้องกับความท้าทายของโลกในศตวรรษที่ 21 นอกจากนี้ การเตรียมการล่วงหน้าขององค์กรยังถือเป็นกุญแจสำคัญในการ เปลี่ยนผ่านสู่ความเป็นผู้นำด้านความยั่งยืนด้วย
ท่านที่สนใจบริการฝึกอบรมตามมาตรฐาน EMS สามารถสอบถามข้อมูลได้ที่ฝ่ายบริการเทคนิค โทรศัพท์ 026171723 – 36 Email: [email protected] หรือสนใจขอรับรองตามมาตรฐาน EMS สามารถสอบถามข้อมูลได้ที่ฝ่ายรับรองระบบ Email: [email protected]
30,024 ผู้เข้าชมทั้งหมด
