เข้าสู่ระบบสมาชิก
พรรณเพ็ญ วัยเจริญ
การสื่อสารและความเข้าใจซึ่งกันและกันถือเป็นรากฐานของความก้าวหน้าท่ามกลางกระแสโลกาภิวัตน์ที่จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างประเทศด้วย อย่างไรก็ตาม สิ่งที่มักเป็นอุปสรรคสำคัญในเรื่องนี้ก็คือความแตกต่างทางภาษาและวัฒนธรรม และเมื่อตระหนักถึงความท้าทายนี้ ไอเอสโอหรือองค์กรระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐานจึงได้พัฒนาคำศัพท์ด้านการมาตรฐานขึ้นมาเพื่อใช้เป็นภาษากลางที่เอื้อต่อความร่วมมือระดับโลกอย่างมีประสิทธิผล คำศัพท์เหล่านี้จะช่วยให้แนวคิดสำคัญและทำให้ประเทศต่างๆ ทำงานร่วมกันได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ดังตัวอย่างคำจำกัดความที่สำคัญดังต่อไปนี้
- การมาตรฐาน (Standardization) เป็นกระบวนการสร้างและนำกฎเกณฑ์สำหรับกิจกรรมเฉพาะมาใช้ในลักษณะที่สอดคล้องและเป็นระเบียบ จุดมุ่งหมายคือเพื่อให้เกิดประโยชน์และส่งเสริมความร่วมมือระหว่างทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง เพิ่มผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจให้สูงสุด พร้อมทั้งทำให้มั่นใจว่ามีการดำเนินงานและความปลอดภัยที่เหมาะสม การกำหนดมาตรฐานเป็นการบูรณาการความรู้จากวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และประสบการณ์ โดยไม่เพียงแต่พิจารณาความต้องการในปัจจุบันเท่านั้น แต่ยังคาดการณ์ถึงการพัฒนาในอนาคตอีกด้วย การประยุกต์ใช้ในทางปฏิบัติได้แก่ การกำหนดหน่วยวัด คำศัพท์ และสัญลักษณ์ ตลอดจนการกำหนดคุณลักษณะของผลิตภัณฑ์และกระบวนการ (เช่น คุณลักษณะของผลิตภัณฑ์ วิธีการทดสอบ คุณลักษณะด้านคุณภาพ และการใช้แทนกันได้) และการรับรองความปลอดภัยของผู้คนและผลิตภัณฑ์
- มาตรฐาน (Standard) เป็นผลลัพธ์ที่จับต้องได้ของความพยายามในการกำหนดมาตรฐานซึ่งได้รับการอนุมัติอย่างเป็นทางการจากหน่วยงานที่ได้รับการยอมรับ มาตรฐานอาจมีรูปแบบต่างๆ เช่น เอกสารที่ระบุข้อกำหนด การกำหนดหน่วยพื้นฐาน หรือการระบุค่าคงที่ทางกายภาพ
- ข้อกำหนดรายการ (Specification) ข้อกำหนดจะให้รายละเอียดเกี่ยวกับลักษณะที่ต้องการของผลิตภัณฑ์ วัสดุ หรือกระบวนการผลิต ข้อกำหนดเหล่านี้อาจเป็นมาตรฐาน ส่วนหนึ่งของมาตรฐาน หรือเป็นอิสระจากมาตรฐานใดๆ ข้อกำหนดมักใช้ค่าตัวเลขที่มีขีดจำกัดที่กำหนดไว้และหน่วยที่เหมาะสม
- ข้อกำหนดรายการอย่างง่าย (Simplification) หรือการลดความซับซ้อน/ลดแบบลดขนาด (Variety reduction) เป็นรูปแบบหนึ่งของการกำหนดมาตรฐานที่ประกอบด้วยการพิจารณาลดจำนวนของแบบ ขนาดของผลิตภัณฑ์ให้อยู่ในช่วงที่ต้องการและเพียงพอต่อความต้องการของอุตสาหกรรมในขณะนั้นหรือในอนาคตอันใกล้
- การรวมข้อกำหนด (Unification) เป็นรูปแบบหนึ่งของการกำหนดมาตรฐานที่เป็นการรวมข้อกำหนดรายการใดรายการหนึ่ง หรือหลายรายการเข้าด้วยกันเพื่อประโยชน์ในการทำผลิตภัณฑ์ให้สามารถใช้แทนกันได้
- ความเชี่ยวชาญ (Specialization) แม้จะไม่ใช่คำศัพท์มาตรฐานอย่างเคร่งครัด แต่หากใช้”ความเชี่ยวชาญ” ในบริบทนี้ จะหมายถึงหน่วยการผลิตที่เน้นไปที่ผลิตภัณฑ์ในขอบเขตจำกัด
- ความสามารถในการใช้แทนกันได้ในเชิงหน้าที่ (Functional interchangeability) เป็นความสามารถในการใช้แทนกันได้ของผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปโดยไม่คำนึงถึงขนาดหรือมิติที่เฉพาะเจาะจง เช่น หลอดไฟฟ้า
- ความสามารถในการใช้แทนกันได้ในเชิงมิติ (Dimensional Interchangeability) ความสามารถในการใช้แทนกันได้ประเภทนี้มุ่งเน้นเฉพาะที่การรับรองว่าผลิตภัณฑ์ที่มีขนาดตรงกันสามารถใช้แทนกันได้
การกำหนดมาตรฐานสากลมีบทบาทสำคัญ ไม่เพียงแต่ในการส่งเสริมความเข้าใจร่วมกันเท่านั้น แต่ยังช่วยขับเคลื่อนการพัฒนาอุตสาหกรรมและเศรษฐกิจระดับโลกด้วย งานของไอเอสโอในการกำหนดมาตรฐานคำศัพท์และคำจำกัดความได้ช่วยลดความสับสนและส่งเสริมประสิทธิภาพในความร่วมมือระหว่างประเทศซึ่งมีส่วนสนับสนุนการพัฒนาที่ยั่งยืนในระดับโลก เมื่อมองไปยังอนาคต ความท้าทายก็คือการสร้างสมดุลระหว่างมาตรฐานสากลกับความหลากหลายทางวัฒนธรรมอันหลากหลายของแต่ละประเทศเพื่อให้บรรลุความก้าวหน้าที่เท่าเทียมและยั่งยืนอย่างแท้จริงต่อไป
ที่มา: https://www.standardspluselearning.eu/a-2-principles-of-standardizatio
1,351 ผู้เข้าชมทั้งหมด
