อวัตถา วิทยกุล
ในยุคที่ความยั่งยืนได้กลายเป็นหัวใจของการพัฒนาองค์กรและธุรกิจ การจัดซื้อจัดจ้างจึงไม่ได้คำนึงถึงเพียงแค่เรื่องของต้นทุนหรือคุณภาพสินค้าอีกต่อไป แต่ยังคำนึงถึงประเด็นด้านความยั่งยืนด้วยเนื่องจากการจัดซื้อจัดจ้างนั้นส่งผลกระทบต่อทั้งสังคม สิ่งแวดล้อม และเศรษฐกิจ ด้วยเหตุนี้ มาตรฐาน ISO 24000 การจัดซื้ออย่างยั่งยืน จึงได้รับการยอมรับจากทั่วโลกว่าเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพสำหรับองค์กรในการบรรลุความยั่งยืนอย่างแท้จริงโดยมาตรฐานนี้มีส่วนสำคัญในการสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน เปิดโอกาสสู่ความสำเร็จทางธุรกิจในระยะยาว ตลอดจนสามารถสร้างคุณค่าให้แก่องค์กร สังคม และสิ่งแวดล้อมไปพร้อมๆ กัน
ความสำคัญของ ISO 20400
มาตรฐาน ISO 20400 การจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืน (Sustainable procurement – Guidance) เป็นมาตรฐานสากลฉบับแรกของโลกที่ให้แนวทางเกี่ยวกับการจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืนซึ่งองค์การระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐาน (ISO) ได้เผยแพร่เป็นครั้งแรกเมื่อปี 2560 (ค.ศ. 2017) มาตรฐานนี้เปรียบเสมือนพิมพ์เขียวสำหรับองค์กรทุกประเภทและทุกขนาดในการยกระดับการจัดซื้อจัดจ้างให้เป็นเครื่องมือเชิงกลยุทธ์ที่ช่วยสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันและขับเคลื่อนองค์กรสู่ความยั่งยืนอย่างเป็นระบบ
ทั้งนี้ ISO 20400 ครอบคลุมตั้งแต่การกำหนดนโยบาย วางกลยุทธ์ บริหารจัดการห่วงโซ่อุปทาน ไปจนถึงการประเมินผลลัพธ์ โดยยึดหลักสำคัญ เช่น ความโปร่งใส ความรับผิดชอบต่อสังคม และการเคารพสิทธิมนุษยชน แนวทางนี้จึงไม่ได้มุ่งเพียงแค่ลดผลกระทบเชิงลบเท่านั้น แต่ยังเน้นการสร้างคุณค่าระยะยาวให้กับองค์กรและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในทุกมิติด้วย
การประยุกต์ใช้ ISO 20400 ในองค์กรให้สัมฤทธิ์ผล
ในการนำมาตรฐาน ISO 20400 ไปปรับใช้ให้เกิดผลสำเร็จ องค์กรควรให้ความสำคัญกับองค์ประกอบ 7 ประการ ดังต่อไปนี้
- การสร้างรากฐานที่แข็งแกร่ง องค์กรต้องปฏิบัติตามหลักการสำคัญด้านการจัดซื้อ เช่น ความรับผิดชอบ ความโปร่งใส การเคารพสิทธิมนุษยชน และจริยธรรมทางธุรกิจซึ่งจะสร้างความไว้วางใจและชื่อเสียงที่ดี
- การระบุโอกาสเชิงกลยุทธ์ องค์กรสามารถค้นหาวิธีใหม่ๆ ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมและลดปัญหาที่อาจเกิดขึ้นได้โดยจากการวิเคราะห์และระบุประเด็นด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และเศรษฐกิจที่เกี่ยวข้องกับการจัดซื้อจัดจ้าง
- การผสานความยั่งยืนให้เข้ากับ DNA ขององค์กร องค์ประกอบพื้นฐานที่กำหนดการดำเนินงานและ “ตัวตน” ขององค์กรเปรียบเสมือน DNA ซึ่งเมื่อมีการผสานด้านความยั่งยืนเข้าไปก็จะเป็นส่วนสำคัญในการทำให้มีประสิทธิภาพโดยรวมสูงขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการผสานวัฒนธรรมด้านความยั่งยืนเข้าไปในแผนงาน กระบวนการปฏิบัติงาน หรือกลยุทธ์ธุรกิจหลัก เป็นต้น
- การจัดโครงสร้างองค์กรที่เอื้อต่อความสำเร็จ องค์กรควรกำหนดบทบาท หน้าที่ ความรับผิดชอบ และกระบวนการที่ชัดเจนซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างราบรื่น
- การพัฒนาทีมงานให้พร้อมรับความท้าทาย องค์กรควรเสริมสร้างทักษะและความสามารถของบุคลากรในด้านการจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืน เพื่อช่วยสร้างนวัตกรรมและขับเคลื่อนไปสู่การเปลี่ยนแปลง
- การสร้างพันธมิตรเชิงกลยุทธ์ การมีส่วนร่วมของซัพพลายเออร์และผู้มีส่วนได้ส่วนเสียจะนำไปสู่การพัฒนาแนวทางการแก้ไขปัญหาและการสร้างคุณค่าตลอดห่วงโซ่อุปทานร่วมกัน
- การวัดผลและสื่อสารความสำเร็จ การติดตาม วัดผล และรายงานความคืบหน้าอย่างเป็นระบบจะช่วยให้องค์กรสามารถปรับปรุงอย่างต่อเนื่องและสื่อสารคุณค่าที่สร้างขึ้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ปลดล็อกศักยภาพเพื่อความสำเร็จที่ยั่งยืน
ปัจจุบัน องค์กรที่นำมาตรฐาน ISO 20400 ไปปรับใช้อย่างมีประสิทธิภาพไม่เพียงแต่จะช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสังคม และเศรษฐกิจเท่านั้น แต่ยังได้รับประโยชน์ในด้านอื่นๆ ด้วย ดังตัวอย่างจากหลายองค์กรที่ได้นำมาตรฐาน ISO 20400 ไปใช้ เช่น Ennoconn Corporation ซึ่งเพิ่งได้รับการรับรองตามมาตรฐาน ISO 20400 เมื่อเดือนเมษายน 2568 (ค.ศ.2025) บริษัท LONGi Green Energy Technology ซึ่งได้รับการรับรองเมื่อเดือนกรกฎาคม 2567 (ค.ศ.2024) และเทศบาลเมืองลิสบอน ประเทศโปรตุเกสซึ่งได้รับการรับรองเมื่อปี 2565 (ค.ศ.2022) ก็ได้บูรณาการหลักการจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืนเข้ากับการดำเนินงานขององค์กรซึ่งแสดงให้เห็นถึงความมุ่งมั่นในการปรับปรุงแนวทางปฏิบัติด้านห่วงโซ่อุปทานอย่างต่อเนื่อง แสดงให้เห็นถึงความโปร่งใสในกระบวนการจัดซื้อ ทำให้สามารถขับเคลื่อนองค์กรไปสู่การเติบโตอย่างยั่งยืนและได้รับความเชื่อถือจากลูกค้า ประชาชน และผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย
ในโลกที่ความท้าทายด้านความยั่งยืนทวีความรุนแรงยิ่งขึ้น และผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกฝ่ายก็คาดหวังให้ธุรกิจและองค์กรมีความรับผิดชอบมากขึ้น การจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืนจึงไม่ใช่เพียงทางเลือก แต่เป็นความจำเป็นเชิงกลยุทธ์สำหรับองค์กรที่ต้องการประสบความสำเร็จในระยะยาว ถึงเวลาแล้วที่องค์กรต่างๆ จะต้องปลดล็อกศักยภาพเพื่อก้าวสู่ความสำเร็จที่ยั่งยืนโดยการบูรณาการหลักการจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืนเข้ากับกลยุทธ์หลักขององค์กร การเริ่มต้นในวันนี้จะส่งเสริมให้เป็นผู้นำตลาดในวันข้างหน้า และสามารถสร้างผลกระทบเชิงบวกที่แท้จริงทั้งต่อผลประกอบการทางธุรกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมเพื่อโลกของเรา
หากสนใจบริการทวนสอบและฝึกอบรมด้านการจัดซื้อจัดจ้างอย่างยั่งยืน สามารถติดต่อได้ที่สถาบันรับรองมาตรฐานไอเอสโอ ฝ่ายบริการด้านการพัฒนาอย่างยั่งยืน โทรศัพท์ 026171723 – 36 Email: [email protected]
ที่มา: 1. https://www.iso.org/standard/63026.html
1,480 ผู้เข้าชมทั้งหมด







