พรรณเพ็ญ วัยเจริญ
ขณะที่หิมะปกคลุมเทือกเขาแอลป์ของสวิตเซอร์แลนด์ และผู้นำโลกมารวมตัวกันสำหรับการประชุมสภาเศรษฐกิจโลก 2569 (WEF 2026 หรือการประชุมดาววอส 2569) คณะผู้แทนระดับสูงจากไอเอสโอก็ได้เดินทางถึงดาวอสอย่างเป็นทางการแล้ว คณะผู้แทนที่นำโดยนายเซร์คิโอ มูฮิกา เลขาธิการไอเอสโอมีเป้าหมายที่จะวางตำแหน่งมาตรฐานสากลให้เป็นมากกว่าข้อกำหนดทางเทคนิคซึ่งก็คือ “โครงสร้างพื้นฐานที่มองไม่เห็น” และมีความจำเป็นต่อการนำทางโลกสู่ความยั่งยืน
หัวข้อหลักของการประชุม WEF ในปีนี้คือ “จิตวิญญาณแห่งการสนทนา” (The Spirit of Dialogue) ซึ่งเน้นการฟื้นฟูความร่วมมือระหว่างประเทศท่ามกลางความท้าทายด้านสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และภูมิรัฐศาสตร์ ทำให้การปรากฏตัวของไอเอสโอในครั้งนี้บ่งบอกถึงการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญจากการเปลี่ยนพันธสัญญาในระดับสูงไปสู่การนำไปใช้ในทางปฏิบัติใน 4 ประเด็นสำคัญดังนี้
- เศรษฐกิจใหม่กับมาตรฐานในฐานะตัวขับเคลื่อนความสามารถในการแข่งขัน นับเป็นเวลาหลายทศวรรษแล้วที่มาตรฐานถูกมองว่าเป็นเรื่องของวิศวกร แต่ในการประชุมดาวอส 2569 มาตรฐานถูกมองแบบใหม่ในฐานะที่เป็นรากฐานสำคัญของนโยบายเศรษฐกิจ
ในการต่อยอดจากกระแสความสำเร็จของรายงานการพัฒนาโลกปี 2568 ซึ่งไอเอสโอได้เปิดตัวร่วมกับธนาคารโลก คณะผู้แทนไอเอสโอกำลังเน้นย้ำว่ามาตรฐานต่างๆ ทำหน้าที่เป็น “ภาษากลาง” ในยุคแห่งการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีอย่างรวดเร็วและการเปลี่ยนแปลงของกลุ่มการค้า กฎระเบียบร่วมกันเหล่านี้ทำให้เกิดความมั่นคงและความสามารถในการทำงานร่วมกันสำหรับธุรกิจและองค์กรต่างๆ การปฏิบัติตามมาตรฐานสากลถือเป็นตัวขับเคลื่อนหลักของความสามารถในการแข่งขันของประเทศและเป็นประตูสู่ตลาดโลก
- ธรรมชาติและความยั่งยืนกับยุคของ ISO 17298 ด้วยเหตุผลที่ GDP โลกกว่า 50% ต้องพึ่งพาธรรมชาติในระดับปานกลางหรือสูง การสนทนาในครั้งนี้จึงก้าวข้ามเรื่องของคาร์บอนเพียงอย่างเดียวไปสู่การปกป้องความมั่งคั่งทางชีวภาพของโลกโดยไอเอสโอสนับสนุนมาตรฐาน ISO 17298 Biodiversity — Considering biodiversity in the strategy and operations of organizations — Requirements and guidelines ซึ่งเป็นมาตรฐานสากลฉบับแรกของโลกสำหรับความหลากหลายทางชีวภาพในระดับองค์กร มาตรฐานนี้เปิดตัวเมื่อปลายปีที่แล้ว และช่วยให้บริษัทต่างๆ สามารถสร้างการทำงานที่เป็นระบบ ตรวจสอบได้ และมีความโปร่งใส
มาตรฐาน ISO 17298 ให้กรอบการทำงานที่ชัดเจนสำหรับการประเมินความเสี่ยงและความเกี่ยวข้องที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติ ทำให้การดำเนินงานขององค์กรสอดคล้องกับกรอบงานความหลากหลายทางชีวภาพระดับโลกคุนหมิง-มอนทรีออล (Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework) เพื่อให้มั่นใจว่าการรักษาสิ่งแวดล้อมเป็นความจริงที่วัดผลได้ ไม่ใช่เพียงแค่สโลแกนทางการตลาด
- การกำกับดูแลเอไอ…จากหลักการสู่การปฏิบัติ เนื่องจากเอไอยังคงเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรมอย่างรวดเร็วอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน การประชุมดาวอส 2569 จึงมุ่งเน้นไปที่การกำกับดูแลแบบคล่องตัว (Agile Governance) โดยคณะผู้แทนไอเอสโอสนับสนุนมาตรฐานสมัครใจที่สอดคล้องกันทั่วโลกซึ่งทำหน้าที่เป็น “สะพาน” ระหว่างนวัตกรรมและความปลอดภัย
ปัจจุบัน แนวทางไอเอสโอมุ่งเน้นไปที่เอไอที่เน้นมนุษย์เป็นศูนย์กลาง มาตรฐานเหล่านี้เน้นย้ำถึงเรื่องหลัก 4 เรื่องดังนี้ 1) ความโปร่งใสซึ่งทำให้กระบวนการตัดสินใจของเอไอสามารถอธิบายได้ 2) ความรับผิดชอบโดยกำหนดสายงานความรับผิดชอบที่ชัดเจนสำหรับผลลัพธ์ของเอไอ 3) ความเป็นธรรมโดยลดอคติของอัลกอริทึมผ่านโปรโตคอลการทดสอบและการตรวจสอบมาตรฐาน และ 4) การดำเนินการด้านสภาพภูมิอากาศซึ่งพลังแห่งความร่วมมือครั้งสำคัญระหว่างไอเอสโอและพิธีสาร ISO–GHG เป็นความคืบหน้าที่น่าจับตามองที่สุดในการประชุมดาวอสครั้งนี้เนื่องจากในอดีต องค์กรต่างๆ มักประสบปัญหาเกี่ยวกับกรอบการทำงานที่ซ้ำซ้อนหรือแตกต่างกันเล็กน้อยสำหรับการจัดทำบัญชีคาร์บอน
ความร่วมมือนี้มีเป้าหมายเพื่อสร้างกรอบการทำงานเดียวที่สอดคล้องกันและน่าเชื่อถือทั่วโลกสำหรับการจัดทำบัญชีและการรายงานก๊าซเรือนกระจกโดยผสมผสานความเข้มงวดทางเทคนิคของไอเอสโอกับการนำไปใช้อย่างกว้างขวางของพิธีสาร GHG ซึ่งมาตรฐานนี้ทำให้มั่นใจว่าไม่ว่าบริษัทจะอยู่ในประเทศใด ข้อมูลด้านสภาพภูมิอากาศของบริษัทก็สามารถนำไปเปรียบเทียบได้ น่าเชื่อถือ และพร้อมสำหรับการตรวจสอบจากนักลงทุนเช่นเดียวกัน
ตลอดการประชุมระหว่างวันที่ 19 – 23 มกราคม 2569 เลขาธิการไอเอสโอได้หารือกับผู้นำของรัฐ ซีอีโอ และผู้นำภาคประชาสังคมเพื่อเน้นย้ำความจริงง่ายๆ ข้อหนึ่งคือ “นวัตกรรมที่ปราศจากมาตรฐานคือความวุ่นวาย”
เลขาธิการไอเอสโอยังกล่าวด้วยว่า “มาตรฐานเป็นวีรบุรุษผู้เงียบงันของความร่วมมือระดับโลกโดยมาตรฐานสามารถนำความซับซ้อนของความท้าทายที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของโลกเรา ตั้งแต่จริยธรรมของเอไอไปจนถึงวิกฤตสภาพภูมิอากาศ มาแปลงเป็นโซลูชันที่นำไปปฏิบัติได้จริงและใช้ได้กับทุกคน”
ขณะที่การประชุมดาวอส 2026 ดำเนินไป คณะผู้แทนไอเอสโอยังคงมีส่วนร่วมอยู่ในการอภิปรายเพื่อให้มั่นใจว่าหัวข้อหลักของการประชุมในเรื่อง “จิตวิญญาณแห่งการสนทนา” จะนำไปสู่อนาคตที่สร้างขึ้นบนความไว้วางใจ คุณภาพ และความยั่งยืนโดยมีมาตรฐานสากลเป็นรากฐาน
หากท่านสนใจข้อมูลองค์ความรู้หรือต้องการพัฒนาเกณฑ์หรือมาตรฐานต่างๆ สำหรับองค์กรทั้งภาครัฐและภาคเอกชนเพื่อส่งเสริมการดำเนินงานอย่างมีคุณภาพ สามารถสอบถามข้อมูลได้ที่ฝ่ายบริการด้านการพัฒนาอย่างยั่งยืน โทรศัพท์ 026171723 – 36 Email: [email protected]
4,843 ผู้เข้าชมทั้งหมด







